Genoveerde Paterskerk heropent als gemeenschapscentrum

De Paterskerk in Sint-Niklaas begint na 95 jaar aan een tweede leven als gemeenschapscentrum. De neoromaanse bakstenen zaalkerk uit 1926 onderging het voorbije jaar een grondige metamorfose. In de kerk zijn drie zalen met verschillende omvang gecreëerd die nu klaar zijn om bezoekers te ontvangen voor de meest uiteenlopende activiteiten. Met de transformatie van de kerk werd ook het startsein gegeven voor de volledige herontwikkeling van de Paterssite.
Social media sharing

De Paterskerk als geheugenplek in de stad

In 1924 kregen de Paters Minderbroeders de site toegewezen als vestigingsplaats. In het vooruitzicht van de aanleg van de omliggende Elisabethwijk (1922) bouwden zij van 1925 tot 1927 een nieuw klooster en kerk. In 2014 werd de kerk onttrokken aan de eredienst en verlieten de laatste Minderbroeders het klooster waardoor een groot deel van de gebouwen leeg kwam te staan. De stad Sint-Niklaas zag kansen voor een kwalitatief stadsontwikkelingsproject en besliste de site te verwerven. Bij de verkoop werd door de Minderbroeders gevraagd de gemeenschapsfunctie op de site te bewaren en dit werd dan ook meegenomen als uitgangspunt.

Met Vlaamse steun

De aankoop van de site en de renovatie van de kerk werd mee mogelijk gemaakt door de financiële steun van het Grootstedenbeleid en het Vlaams fonds voor de stimulering van (groot)stedelijke en plattelandsinvesteringen. Vanuit de subsidiëring werden volgende strategische doelstellingen vooropgesteld:

  • Sociale duurzaamheid: het behoud van de buurtfunctie en herbestemmen van religieus erfgoed als geheugenplek in de stad.
  • Verkleinen ecologische afdruk van de stad met specifiek voor de kerk een duurzaam hergebruik en revalorisatie van het erfgoed door een gepaste herbestemming waardoor ook haar behoud voor toekomstige generaties gegarandeerd wordt.
  • De uitstraling en attractiviteit bevorderen van de stad waarin de Paterssite een voorbeeldrol wil spelen.

Masterplan voor kerk en site

Het masterplan dat in 2015 werd opgemaakt nam bovenstaande doelstellingen als uitgangspunt en formuleert het concept ‘Klooster 2.0’ waar spaarzaamheid en collectiviteit vooropstaan.

De Paterskerk vormt in het masterplan de spil van de site en door de omvorming van de kerk wordt het gebouw ook teruggegeven aan de gemeenschap. Na de ingebruikname van de kerk kan de huidige Zaal Familia gesloopt worden en komt er ruimte voor de realisatie van een tuin en twee woonvleugels, met verwijzing naar het gemeenschapsleven van destijds. Er werd met succes gezocht naar de juiste partners om deze woondoelstelling te verwezenlijken: samen met de Sint-Niklase Maatschappij voor de Huisvesting is de burgercoöperatie wooncoop in het project gestapt.

Herbestemming met focus op duurzaamheid

De herbestemming van de Paterskerk is niet uniek in Vlaanderen. Meer en meer dringt het herbestemmen van religieus erfgoed zich op. Toch is de renovatie van de Paterskerk een mooi voorbeeld van een heel grondige aanpak met een uiterst duurzame toekomst, en dit met behoud van een publieke functie en respect voor de monumentale ruimte.

Het is ook deze monumentale ruimte die het niet makkelijk maakt om een energie-efficiënt gebouw te maken. Door de integrale duurzame benadering is het ontwerpteam er in geslaagd een toekomstbestendig project te maken. Doorgedreven isolatie in combinatie met vloerverwarming, een warmtepomp en zonnepanelen maken dat de kerk in grote mate zelf kan voorzien in zijn energiebehoefte.

Hier bovenop garanderen akoestische ingrepen het nodige comfort, zowel voor de gebruikers als voor de buurt. Nieuwe raam- en deuropeningen in de gevels zorgen ervoor dat er een nauw contact ontstaat tussen de kerk, de straat en de toekomstige publieke kloostertuin.

Realisatie

De Paterskerk is na twee jaar werf eindelijk klaar om aan zijn nieuwe geschiedenis te beginnen en dit was alleen maar mogelijk door het samenwerken van veel verschillende partners. Stéphane Beel architecten stond in voor het ontwerp en samen met studiebureaus Mouton, IRS en Daidalos Peutz werd het technisch huzarenstukje tot een goed einde volbracht. Aannemer Floré uit Beveren heeft de werf in goede banen geleid tot het prachtige eindresultaat. De stad Sint-Niklaas is als bouwheer dan ook bijzonder trots om de nieuwe Paterskerk vandaag officieel te openen zodat ze vanaf nu terug zijn rol kan spelen in het culturele leven.

Virtuele tour

Van zodra de omstandigheden het toelaten, vindt de feestelijke opening plaats van de vernieuwde kerk en kan iedereen een kijkje komen nemen. Intussen kan dat al online. Op www.sint-niklaas.be/paterssite staat een virtuele tour door de kerk in een 360° perspectief, evenals een filmpje over ‘the making off’.

 

 

bestuurcultuurdocumentenfietsgeldgezondheidszorglerenmobiliteitnatuuropvangveiligheidwaarschuwingwerkenwerkenopafspraakwonen